www.BismilSohbet.Com

Bismil’in Tek Gerçek Resmi SiTeSi!

ByReCeP Tarih 09 Ocak 2010

BismiL’in Tarihi ve Hakkında bilgi.

1936 yılında ilçe olan BİSMİL,Güneydoğu Anadolu Bölgesinde Diyarbakır iline bağlı en büyük ilçedir. Kuruluşu yeni olmakla beraber son yıllarda yapılan arkeolojik kazılar neticesinde tarihinin çok eskilere dayandığı anlaşılmıştır. İlçenin merkezinde eski kalıntılara rastlanmamakla beraber İlçe yakınlarında bulunan bazı köylerde çok eski yerleşim ve ören yerlere rastlamak mümkündür. Rivayetlere göre bu yerleşim ve ören yerleri tarih süreci içerisinde ilçemize ev sahipliği yaptığı söylenmektedir.

İlçemizin Kuruluşu yeni olmakla beraber adının varlığı ile ilgili şimdiye kadar 3 görüş ortaya atılmaktadır. Bu üç görüş ve rivayet çeşitli zaman dilimlerinde meydana geldiği için üç görüşün de haklılık payları mevcuttur. Ancak son görüş halen kabul görmektedir.

Bundan 4.000 yıl önce(M.ö.2000) Asurlular ile Huriler arasında Dicle ovasının paylaşımı ve Mezopotamya üzerinde egemenlik kurma nedeniyle sürekli savaÅŸlar meydana gelmiÅŸtir. Asurlular ÅŸimdiki ÜÇTEPE köyünde bulunan ve halen çok büyük bir kısmı tepe altında bulunan büyük bir saray yaparak burayı Hurilere saldırıda ileri üs karakolu olarak kullanmışlardır. Bu sarayın adı TUÅžPA olup Asur kralı Banibal tarafından yapıldığı tahmin edilmektedir. Bu Sarayın bulunması 1865 yılında ünlü Ä°ngiliz Seyyahı TAYLOR’un Bismil’e gelerek ÜÇTEPE höyüğü üzerinde yapmış olduÄŸu kazıda Asurca yazılı iki DÄ°KÄ°LÄ°TAÅž’ı bulması ile baÅŸlamıştır. Ä°ngiliz Seyyah TAYLOR,bulduÄŸu bu DÄ°KÄ°LÄ°TAÅž’ları alarak Dünyaca ünlü en büyük müze olan BÄ°RÄ°TÄ°SH Müzesine götürmüş ve halen bu kitabeler orada sergilenmektedir. Ä°ÅŸte bu DÄ°KÄ°LÄ°TAÅžLAR’ın müzede sergilenmesi ile dünyanın gözü Ä°lçemize çevrilmiÅŸtir. Bunun üzerine Ä°stanbul Ãœniversitesi Arkeoloji Ana Bilim Dalı Profesörlerinden Sayın Veli SEVÄ°N’in baÅŸkanlık ettiÄŸi 12 kiÅŸilik bir kazı heyeti Ä°lçemize gelerek bu Höyük üzerinde kazı ve incelemelere baÅŸladı. Yapılan 4 kazı sonucunda 1989 yılında dünyanın harikalarından sayılan ve 6 metre kalınlığında ve adı tarihte TUÅžPA olarak geçen büyük bir Asur Sarayının kalıntıları bulundu. Yine bu kazılarda Huriler,Asurlular,Romalılar ve Helenistik çaÄŸa ait bir çok altın,bronz heykeller,çeÅŸitli paralar,cam eÅŸyalar ve çok sayıda tarihi eserler bulunmuÅŸtur. Bulunan bu eserler halen Diyarbakır Müzesinde sergilenmektedir. Ancak daha önce bulunan DikilitaÅŸlar(Kitabeler) ne yazık ki ülkemize getirtilememiÅŸtir. Bu höyük dünyanın en eski yerleÅŸim birimlerinden biri olduÄŸu ve bulunan sarayı Asurlara ait dünyanın en büyük casusluk merkezi olduÄŸu ortaya çıkarılmıştır. Asurlar stratejik önemi bulunan bu sarayı Åžimdiki Diyarbakır’a baÄŸlamak için Üçtepe ile Anbar beldesi arasında bulunan Dicle nehri üzerine bir karayolu köprüsü yaptırmıştır. Ä°pek Yolunun güney kolu bu köprü vasıtası ile yapılmakta idi. Bu köprünün halen kalıntıları Dicle altında mevcut olup,taÅŸlarının Demiryolu Köprülerinde kullandığı rivayet edilmektedir. Asurlar M.Ö. 1050 yılında Hurileri büyük bir yenilgiye uÄŸratarak Mezopotamya’nın içlerine çekilmelerini saÄŸlamıştır. Bu savaÅŸta Dicle nehrinin insan kanından dolayı kırmızı aktığı rivayet edilmektedir. Asur Orduları yaptıkları her seferde hem Huri,hem de Urartu medeniyetlerine büyük zarar vermiÅŸ-lerdir. Asur Kralı Salmanasar’ın TUÅžPA’da ortaya çıkarılan ve kendi adına diktirdiÄŸi ve halen Londra BÄ°RÄ°TÄ°SH müzesinde sergilenen iki DikilitaÅŸta (kitabede),”Güzel Fidanlıkları dağıttım,Dillere destan asma baÄŸlarını tahrip eyledim,bahçeleri ve eÅŸsiz güzellikteki sarayları atlarımızın ayakları altında ezdim,sazlık kadar sık ormanları yaktırıp kestirdim”ibaresine rastlanmıştır. Daha sonra Huriler toparlanarak Asurlulara büyük bir saldırı düzenleyerek Asurluların Diyarbakır havalisi üzerindeki hakimiyetine son vermiÅŸtir. Ä°ÅŸte bu nedenle halen ilçemizin bulunduÄŸu çevre çok eskilerde de çeÅŸitli uygarlıklara ev sahipliÄŸi yapmıştır. Ä°lçemizin ismi ile ilgili rivayetlere gelince;

Bismil

Birinci Rivayet:-Bundan takriben 2000 yıl önce Ä°ran tarafından gelen köle tacirleri Bismil’in KurmuÅŸlu köyü yakınlarında konaklarken köleler arasında çıkan bir isyanla köle tacirlerinin imha edildiÄŸi ve bu kafilede bulunanların uzun yıllar halen kalıntıları bulunan eski maÄŸara ve köprünün bulunduÄŸu mevkide kalarak hayvancılık ve balıkçılıkla uÄŸraÅŸtıkları tahmin edilmektedir. Dicle Nehrinin sık sık yatak deÄŸiÅŸtirmesi sonucunda yapılan evlerin yıkılması ile yerleÅŸim yerlerini deÄŸiÅŸtirmek zorunda kaldıkları ve bu amaçla halen harabeleri bulunan ve Bismil’in içme suyunun önemli bir kısmının saÄŸlandığı KIRK-PIYAR mevkiinde 20 evlik bir yerleÅŸim yeri kurdukları ve farsçada BÄ°STMAL olarak adlandırılması sonucunda Dicle’nin Åžimdiki güney kesiminden geçen Ä°pek Yolu kervancıları bu mevkiie BÄ°STMAL denildiÄŸi ve daha sonraki yıllarda bu adın Bismil olarak deÄŸiÅŸtirildiÄŸi rivayet edilmektedir.

Ä°kince Rivayet-Evliye Çelebi 1600 li yıllarda Seyahatnamesinde Diyarbakır hanlarında konaklayan Kervan sahiplerinin biri birine “PÄ°S MÄ°LÄ°” nasıl geçtiklerini sorduklarını,çünkü Dicle nehrinin oluÅŸturduÄŸu ve bataklık haline gelen alevyonları(ki;bu yörede buna MÄ°L denildiÄŸi bilinmektedir)deve kervanlarının aÅŸmakta zorlandıkları ve bu mevkiin PÄ°SMÄ°L olarak adlandırıldığı ve daha sonraki yıllarda PÄ°SMÄ°L adının BÄ°SMÄ°L olarak deÄŸiÅŸtirildiÄŸi rivayyet edilmektedir. KurmuÅŸlu Çayı ile Dicle Nehrinin birleÅŸtiÄŸi yer ile Aralık Köyü önündeki eski yerleÅŸim birimlerinde yapılan kazılarda buraların eski yerleÅŸim yerleri olduÄŸu ve kazılar sonucunda Asurlara ait bazı eserler bulunmaktadır.

Üçüncü Rivayet-1700 li yılların başında tahminen Konya’dan veya Musul’dan gelen bir aÅŸiret ÅŸimdiki Of Köyü ve Pamuk Çay karşısındaki DOLAMA mevkii denilen yerde yerleÅŸim alanı kurup,bilahare Dicle nehrinin güney kesiminde konakladıkları ve bu aÅŸiretin isiminin BASMÄ°L aÅŸireti olduÄŸu ve bu yerleÅŸim yerine uzun zaman BASMÄ°L denildiÄŸi ve Cumhuriyet döneminde adının BÄ°SMÄ°L olarak deÄŸiÅŸtirildiÄŸi rivayet edilmektedir. Üç görüş de çeÅŸitli zaman birimlerinde meydana çıktığı için haklılık payları çoktur. Arkeologlar tarafından yapılacak kazılar neticesinde Bismil’in tarihi hakkında daha fazla bilgi edileceÄŸi tahmin edilmektedir .

Yapılacak kazıların yanlızca ÜÇTEPE höyüğü ile sınırlı kalmayacağı,Bismil’in çeÅŸitli yerlerinde bulunan Ören Yerlerini ve diÄŸer yığma tepeleri de kapsayacaktır. Üçtepe mevkiinde yapılan kazılar neticesinde ortaya çıkan tarihi eserler halen Diyarbakır Müzesinde sergilenmektedir.

• Hazırlıyan ve WebMaster: ByReCeP ( Recep UÇAR )

Bismil resimleri, bismil sitesi, bismil haber, bismil resim,  Bismil‘in Tek Gerçek Resmi Sitesiyiz, ilk Açılan Sohbet Sitesiyiz Bilginize

I Love  you Google!